ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 87




                                               

Խորակերտի Վանք

Խորակերտի վանք, 13-րդ դարու ճարտարապետական յուշարձանախումբ Լոռի մարզի Ջիլիզա գիւղը կը գտնուի Լալվար լերան արեւմտեան փէշերուն։ Վանական համալիրը ներկայիս կը գտնուի Վրաստանի սահմանապահներու վերահսկողութեան գօտիին մէջ։ Շրջակայքի հնագոյն շինութիւններո ...

                                               

Եփրատ ամբարտակ

Եփրատի ամբարտակ, Սավրա ամբարտակ կամ Դապաքա ամբարտակ Ռաքքա նահանգի Եփրատ գետ մէջ կընկնի եւ կը կոչուի Սավրա ամբարտակ ։ Ամբարտակին հասակը 4.5 քմ. եւ բարձրութիւնը 60 մ. է: Մեծ ամբարտակին ետեւը ստեղծուած է լիճ եւ կոչուած՝ Ասատ լիճ, հասակը 80 քմ. եւ լա ...

                                               

355 (թիւ)

տարուայ 355 րդ օրն է Դեկտեմբեր 22-ը նահանջ տարիներուն՝ Դեկտեմբեր 21-ը A001358 հարիւրտասներկուերորդ կիսապարզ թիւն է 355 Գաբրիէլա աստեղնեակի կարգային թիւն է Alt 355 գործադրելիս կը ստացուի c տողատառը +355-ը Ալպանիա զանգելու միջազգային քոտն է

                                               

Անտեան Լեռնաշղթայ

Անտեան Լեռնաշղթայ, հարաւային Ամերիկայի մէջ, Վենեզուէլա, Գոլոմպիա, Էքուատօր, Փերու, Պոլիվիա, Արժանթին եւ Չիլիի հողամասերուն վրայ գտնուող, Խաղաղական Ովկիանոսին զուգահեռ Հիւսիսէն Հարաւ շուրջ 7000 քմ. երկարող Անտեան լեռները աշխարհի ամենաերկայն լեռնաշ ...

                                               

Հարաւային Ամերիկայի ԵՈՒՆԵՍՔՕ-ի Համաշխարհային ժառանգութեան Վայրերու ցանկ

Ափրիկէի ԵՈՒՆԵՍՔՕ-ի Համաշխարհային ժառանգութեան վայրերու ցանկ Եւրոպայի եՈՒՆԵՍՔՕ-ի Համաշխարհային ժառանգութեան վայրերու ցանկ Համաշխարհային ժառանգութիւն Ասիոյ ԵՈՒՆԵՍՔՕ-ի Համաշխարհային ժառանգութեան Վայրերու ցանկ Օվկիանիայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժա ...

                                               

Ծով

Ծով, Համաշխարհային ովկիանոսի մաս, որ քիչ թէ շատ մեկուսացած է ցամաքով կամ ստորջրեայ բարձունքներով: Ովկիանոսի բաց մասերէն գլխաւորաբար կը տարբերի ջրաբանական, օդերեւութաբանական եւ կլիմայական կարգով: Որոշ ծովեր կը հանդիսանան այլ ծովերու մասեր օրինակ՝ ...

                                               

Ծովից ծով Հայաստան

Ծովից ծով Հայաստան, հայ ժողովուրդի մօտ տարածուած յետադարձականութեան գաղափար, որ կենթադրէ Պատմական Հայաստանի տարածքային ամբողջականութեան վերականգնումը ի դէմ` Մեծ Հայքի, Փոքր Հայքի, Գամիրքի, Կիլիկեան Հայաստանի, Հայոց Միջագետքի եւ Կոմմագենէի վերամիա ...

                                               

Սուրբ Նիկողայոս վանք

Սուրբ Նիկողայոս վանք, Վանք Հայոց Սուրբ Նիկողայոսի, միջնադարեան հայկական վանք Եաֆֆայի հին քաղաքին մէջ, Միջերկրական ծովի ափին։ Վանքը կը գտնուի ՀԱԵ Երուսաղէմի պատրիարքութեան իրաւասության ներքոյ, որն ալ վարձուած է համալիրի մէկ հատուածը բնակեցման եւ ա ...

                                               

Ռուսականացման Քաղաքականութիւնը Հայոց Դէմ

Ռուսիոյ քաղաքականութիւնը ունէր մէկ նպատակ, որն էր հասնիլ տաք ջուրեր, որուն պստճառով ալ ան որոշում տուաւ իր իշխանութեան տակ գտնուող բոլոր ոչ-ռուս ազգերը ձուլել եւ զանոնք օրթոտոքս դարձնել դիւրաձնելու համար իր նպատակնին հասնելու աշխատանքները, սակայն ...

                                               

Հայ Երաժշտական Մշակոյթը 9-13-րդ Դարերուն

8-9-րդ դարերուն արաբներու տիրապետութեան շրջանին Հայաստան կը կորսնցնէ իր պետականութիւնը եւ կընդհատուի հայ մշակոյթի զարգացումը: 885-էն Հայաստան վերստին կանկախանայ եւ երկրին մէջ բարենպաստ պայմաններ կը ստեղծուին հոգեւոր կեանքի զարգացման համար, սակայն ...

                                               

Թաթա Սիմոնեան

Թաթա Սիմոնեանը, հայ յայտնի երգիչ, երգահան, երգահան եւ դերասան։ Հայկական էստրադայի ամէնահայտի եւ ամէնահաջողակ երգիչներէն մէկն է, ճանչուած է նաեւ Հայկական Սփիւրքին մէջ։ Ծնած է 1965 թուականին դեկտեմբեր 5-ին Երեւանին մէջ։ 2006 թուականին կ՛արժանանայ Հ ...

                                               

2004 թուական

13 - 29 Օգոստոս․ Յունաստանի մայրաքաղաք Աթէնքի մէջ կը կայանան 28-րդ Ողիմպիական Խաղերը 7 Օգոստոս․ տեղի կ՛ ունենայ Ռիօ-Անդիռիօ կայմապարան կամուրջին պաշտօնական բացումը

                                               

Թեսեւս

Թեսեւս ` Աթէնքի առասպելական արքան եւ աթէնացիներու սիրելի հերոսը եղած է: Աթենացիները անոր մասին կըսէին՝ "Ոչ մեկ բան կը կատարուի առանց Թեսեւսի:": Պատճառն այն է, որ Թեսեւսը մասնակցած է անհամար արկածներու եւ ճամբորդութիւններու: Անոր կեանքը եւ սխրագոր ...

                                               

Հրայր (անձնանուն)

Հրայր Մարուխեան ծն.1928 Քերմանշահ, Իրան-98 Աթէնք կուսակցական գործիչ Հրայր Դժոխք 1864 Ահարոնք-1904 ազատագրական պայքարի գործիչ Հրայր Ճէպէճեան ծն.1957 Պէյրութ եկեղեցական գործիչ Հրայր Սարգիսեան ծն.1973 Դամասկոս լուսանկարիչ Հրայր Բազէ Խաչերեան ծն.1961 ...

                                               

Ողբերգութիւն (թատրոնի ժանր)

Ողբերգութիւն, թատերախաղի տեսակ, ուր տեղի կ՛ունենան ողբերգական իրադարձութիւններ, գլխաւոր հերոսը կամ հերոսները կը կործանուին։ Ողբերգութիւնը կը յատկանշուի կարիքով, խիստ լրջութեամբ, իրականութիւնը կը պատկերուի առաւել սուր կերպով, իբրեւ ներքին հակասութ ...

                                               

Գաղատիա

։ Նոր քաղաքին համար, տես՝ Անքարա Գաղատիա Անգարա, Անկիւրիա կամ Էնկիւրի, հին երեւելի ու պատմական քաղաք, ներկայիս 1938 մայրաքաղաք Թուրքիոյ, ինչպէս ժամանակաւ մայրաքաղաք եղած է Գաղատիա գռ.ին, Փոքր Ասիոյ մէջ: Գաղատիա նշանաւոր եղած է իբրեւ քրիստոնեայ քա ...

                                               

Սանասարեան տուն

"Սանասարեան տուն" ը կառուցուած է 1881ին, հայ վաճառական եւ բարերար Մկրտիչ Սանսարեանի կողմէ, Կարինի մէջ գտնուող նոյնանուն դպրոցին համար եկամուտ ապահովելու նպատակով: Շէնքին կառավարման իրաւունքը յանձնուած է Սանասարեան հիմնադրամին, իսկ հիմնադրամին ղեկ ...

                                               

Բաբգէն Փափազեան

Ընկ. տոքթ. Բաբգէն Փափազեան ծնած է 28 Փետրուար 1915-ին, Պաղտատ, Իրաք։ Զաւակն է տոքթ. Գուրգէն եւ Փերուզ Փափազեաններու, որոնց յարկին տակ ստացած է իր նախնական ուսումը, առաջին ուսուցիչ ունենալով կուսակցական գործիչ եւ գրիչի մարդ իր հայրը։ Երկրորդական ո ...

                                               

Ժիրայր Խաչատուրեան

Ժիրայր Խաչատուրեան, մարզիկ եւ հասարակական գործիչ։ Ծնած է Ալեքսանտրէթ, 1921-ին։ 1924-ին ան կը փոխադրուի Պէյրութ, ուր հայ գաղութի կազմաւորման սկզբնական շրջանին կը հիմնուի Հ.Մ.Ը.Մ ի Պէյրութի մասնաճիւղը։

                                               

Պրիսթոլ Պանդոկ (Պէյրութ)

Պէյրութի Պրիսթոլ Պանդոկը շքեղ պանդոկը կը գտնուի Լիբանանի Վերտուն շրջանի, Մատամ Քուրի փողոցի վրայ: Լիբանանի երբեմնի ամենէն շքեղ եւ խորհրդանշական պանդոկներէն մէկը եւ անբաժան մէկ մասն է Լիբանանի ժամանակակից պատմութեան եւ ժամադրավայրը քաղաքական աւագա ...

                                               

Պաղպաղակ

Պաղպաղակը հարուստ է փրոթիններով, ֆոսֆորով եւ երկաթով: Պաղպաղակը աւելի առողջապահական կը նկատուի, եթէ պատրաստուած է բնական պտուղներով եւ ոչ քիմիական նիւթերով եւ արհեստական գոյներով: Զայն յանձնարարելի չէ շաքարախտէ եւ գիրութենէ տառապողներուն: Նախընտր ...

                                               

Ժիրայր (անձնանուն)

Ժիրայր, հայկական արական տարածուած անուն։ "Ժիր" եւ "այր" բառերէն կազմուած նորայայտ անուն մըն է, ինչպէս Նորայր, Զարմայր, Հրայր անուններն են: Լատինագիր ձեւը՝ ZHIRAYR Սակաւ անուններէն է, որով մականուն չէ կազմուած

                                               

Լիբանանահայ Բժշկական Միութիւն

Լիբանանահայ Բժշկական Միութիւն մը կազմելու գաղափարը ծնունդ առած է այն օրէն, երբ հայութիւնը ոտք դրաւ այս ասպնջական երկիրը: 1924-ին քանի մը հայ բժիշկներու հետ խորհրդակցութիւն մը կատարուեցաւ: Այդ օրերուն կային միայն 10 հայ բժիշկներ որոնք ցրուած էին ե ...

                                               

Կի Մանուկեան

Arabian Music Awards - Best dance Album Տուպայ 2003 Armenian Music Awards - Best Dance Album Լոս Անճելոս Music of the Year for "Harem" - Best Arabic Tune Պէյրութ 2002

                                               

Սուշի

Սուշի, ճափոնական խոհանոցի աւանդական ուտելիք, որ կը պատրաստուի բրնիձէ եւ տարբեր ծովամթերքներէ, ինչպէս նաեւ՝ բազմաթիւ այլ բաղադրամասերէ։ 1980-ականներու սկիզբէն սուշիները շատ յայտնի դարձած են ամբողջ աշխարհին մէջ։

                                               

Ղափամայ

Ղափաման Հայաստանի տարբեր շրջաններու աւանդական կերակուր է, որ յաճախ կը պատրաստուի Նոր Տարուան, Զատկուան տօներուն, ինչպէս նաեւ հարսանիքներու ու այլ տօնական առիթներով։ Ղափաման կը պատրաստուի միջին չափի, գլխուն կողմէն փորած եւ կուտերն ու միջուկը մաքրա ...

                                               

Սուէյտա

Սուէյտա, Սուրիական արաբական հանրապետութեան քաղաքներէն մէկն է, զոր կը գտնուի Դամասկոսի հարաւային բաժինը շուրջ 100 ք.մ. հեռաւորութեամբ: Սուէյտայի աշխարհագրական դիրքին պատճառաւ, արաբերէն լեզուով կոչուած է նաեւ "Ճապալ ալ Արապ", որ կը նշանակէ "Արաբներ ...

                                               

Բերանի Խլիրդ

Բերանի խլիրդը բերանի բջիջային անբնական բազմացում եւ աճումն է: Այս խլիրդը կրնայ գտնուիլ բերանի զանազան մասերուն մէջ, օրինակ շրթունքներուն, լեզուին, լինտերուն, լեզուակին, քիմքին, նշագեղձերուն, ամբողջ բերնի ներքին մակերեսին, բերանաըմբանին եւ ենթալեզ ...

                                               

Արշակ (անձնանուն)

Արշակ Խնդիրեան 1946 Կ.Պոլիս գրագէտ Արշակ Աթայեան 1877 Արցախ-1938 բանաստեղծ, արձակագիր եւ թարգմանիչ Արշակ Բ. ծն.անյայտ-368 Արշակ Գ. ծն.անյայտ-390 Արշակ Չօպանեան 1872 Կ.Պոլիս-1962 Փարիզ գրող, քննադատ, բանասէր Հայոց Արքաներ՝ Արշակ Ալպօյաճեան 1879 Կ. ...

                                               

Երուանդաշատ

Երուանդաշատ, Երուանդայ գաւառ կամ Մարմէտ, Այրարատայ Արշարունեաց գաւառտ կամ Երուանդ Բ. թագաւորի անուամբ կոչուած Երուանդայ գաւառի մէջ կառուցուած էր հին արքայանիստ մայրաքաղաքս, Երասխայ ձախ Ախուրեանի արեւմտեան կողմը: Խորենացին քաղաքիս շինութեան պատճառ ...

                                               

Թիֆլիսի Պատանի Հանդիսատեսի Հայկական Թատրոն

Կաղապար:Տեղեկաքարտ թատրոն Թիֆլիսի պատանի հանդիսատեսի հայկական թատրոն, առաջին հայկական մանկական թատրոնը, որ ստեղծուած է Թիֆլիսի մէջ։ Գործած է 1927 թուականէն մինչեւ 1945 թուականը։

                                               

Լուսաւորչական ընկերութիւն

Լուսաւորչական ընկերութիւնը հիմնուած է 1852-ին Եոզկատի Առաջնորդ Մկրտիչ Վրդ. Տիգրանեանի կողմէ։ Կ՚ենթադրուի ըլլալ Եոզկատ քաղաքի ամէնէն հին կրթական ընկերութիւնը։ Բացի տղոց կրթութիւնը քաջալերելէ, ընկերութիւնը ճիգ կը թափէ նաեւ աղջկանց վարժարան մը հիմնե ...

                                               

Ոչ ֆորմալ կրթութիւն

Ոչ ֆորմալ կրթութիւն, ցանկացած տեսակի կազմակերպուած եւ համակարգուած կրթական գործունէութիւն է, որ կրնայ չհամընկնիլ դպրոցներու, ճեմարաններու, համալսարաններու եւ ֆորմալ կրթութեան մէջ մտնող այլ կազմակերպութիւններու գործունեութէան հետ: Հասարակական գիտո ...

                                               

Տարազ (շաբաթաթերթ)

Տարազ, գրական-գեղարուեստական, հասարակական շաբաթաթերթ ։ Լոյս տեսած է 1890-1919 թուականին, Թիֆլիսի մէջ։ Խմբագիր-հրատարակիչ՝ Տարազ Նազարեան։ Մինչեւ 1900-ը եղած է "Աղբիւր" -ի պատկերազարդ յաւելուածը։ Հիմնականին մէջ ունեցած է ազատական դիրքորոշում։ ժամա ...

                                               

Վերածնունդի Դարաշրջանի Սպանական Ճարտարապետութիւն

Վերածնունդի դարաշրջանի ճարտարապետութիւնը ճարտարապետական ոճ, որ դիմած է հին յունա-հռոմէական շինարարական արուեստի գեղագիտական հիմունքներուն, հնարքներուն եւ ձեւերուն։ Վերածնունդի ժամանակաշրջանի մշակոյթը առաջին հերթին կը զարգանար Ֆլորենցիայի եւ Հռոմի ...

                                               

Փամփուշտ (ռազմական)

Գնդակ -Որսորդական եւ մարզական զէնքի մարտական փամփուշտի գլխաւոր մասը։ Գնդակի խոց բացող ուժը կախուած է անոր կեցուածքով, խոց բացող հեռավորութենէն մինչեւ ներքին լրացուցիչ հանդերձանքը։ Հիմնականում բաղկացած է կապարի միջուկով եւ մելիքոնէ ամուր պատեանով։ ...

                                               

Երեւանի Զինանշան

Կապոյտ ֆօնին հայերէն պրոնզագույն մեծատառերով մակագրուած "Երեւան" պատուանդանին կանգնած, գլուխը ետ շրջած, իշխանութեան խորհրդանիշ գաւազանը բռնած առիւծն է։ Անոր գլխին կայ թագ՝ մէջտեղէն բարձրացող Կենաց ծառի խորհրդանիշ վարսանդով։ Առիւծի կրծքին՝ յաւէրժո ...

                                               

Եկեղեցական Սպասք

Եկեղեցական սպասքը, կը ներկայաացնէ եկեղեցիներու մէջ Ս․ Պատարագի եւ այլ խորհրդակատարութիւններու ժամանակ օգտագորուող սրբազան անօթներ եւ զանազան առարկաներ։

                                               

Երեւանի Դրօշակ

Երեւանի դրօշը հաստատուած է որպէս Հայաստանի Հանրապետութեան մայրաքաղաքի խորհրդանիշ Երեւանի խորհուրդի 2004 թուականի Սեպտեմբեր 27-ին N 12/1 որոշմամբ։ Դրօշակին կեդրոնը պատկերուած է կապոյտով երիզուած պրոնզագույն Երեւանի Զինանշանը՝ շրջապատուած 12 կարմիր ...

                                               

Հառիճի վանք

Հառիճավանք, միջնադարեան եկեղեցական համալիր Հայաստանի մէջ։ Այն հնագոյն միջնադարեան հայկական վանքերէն է։ Ամենահին շինութիւնը՝ 7-րդ դարուն կառուցուած Ս. Գրիգոր եկեղեցին է։ Անոր կից կան 13-րդ դարուն կառուցուած երկյարկանի աղօթարաններ։ Վանքի գլխաւոր եկ ...

                                               

Կարապ (համաստեղութիւն)

Կարապ ՝ հիւսիսային կիսակամարի համաստեղութիւն է Ծիր Կաթինի հարթութեան վրայ: Ամառուան եւ աշնանը երկնակամարի ամէնաճանչնալի համաստեղութիւններէն է եւ անոր առանձնայատկութիւնն այն է, որ իր մէջ կը պարունակէ Հիւսիսային Խաչ անունով ասթերիզմ մը: Ան նկարագրա ...

                                               

Բիւթանիա

Բիւթանիա, Փոքր Ասիոյ հիւսիսային-արեւմտեան մասը, սկսած Սկիւտարէն մինչեւ Էսկիշէհիր, բովանդակելով իր մէջ Նիկոմիզիոյ գաւառը: Պրուսայի նահանգը եւ Գասթէմունիի նահանգին արեւմտեան մեծագոյն մասը: Հայերը Բիւթանիոյ մէջ գաղութներ հաստատած են սանաւանդ այս հող ...

                                               

Կտուց Անապատ

Կտուց վանք, հայկական եկեղեցի պատմական Վասպուրական նահանգի մէջ՝ Վանայ լիճի Կտուց կղզիի մէջ։ Ըստ աւանդութեան, հիմնադրած է սուրբ Գրիգոր Լուսաւորիչը Հռոմէն վերադառնալէն ետք՝ այստեղ ամփոփելով իր հետ բերած Կենաց փայտէն մէկ մաս մը եւ 7 սուրբերու մասունք ...

                                               

Ակոբովիջ

Ակոբովիջ Այս ընտանիքը Լվուվ գաղթած է Սուչավայէն, Լվուվի մէջ կ’ապրէր հարուստ վաճառական մը 1475-ին, Ակոբչա կոչուած, որ իր ծախքովը Սուչավայի մէջ Հայոց համար եկեղեցի մը շինել տուաւ, քաղքէ դուրս, վանատան կից: Այդ եկեղեցւոյն մէջ նոյնին տապանագիրը կը գտ ...

                                               

Աստուածընկալ Վանք

Աստուածընկալ վանք, վանական համալիր պատմական Նիկ գաւառի կեդրոնական հատուածին մէջ, ներկայիս Արագածոտնի մարզի Երնճատափ եւ Հարթաւան գիւղերու միջակայքին վրայ, կառուցապատուած է 4-13-րդ դարերուն։

                                               

Վրաստանի Զինանշան

Կաղապար:Տեղեկաքարտ Զինանշան արւմտ. Վրաստանի Պետական Զինանշան საქართველოს სახელმწიფო გერბი, կը համարուի Վրաստանի պետական խորհրդանիշներէն մէկը, ընդունուած է 2004, Հոկտեմբեր 1-ին։ Ան կը ներկայացնէ կարմիր վահան, որուն վրայ պատկերուած է Սուրբ Կէօրկին` ...

                                               

Միացեալ Հայկական Ֆոնտ

Միացեալ Հայկական Ֆոնտը բարեգործական կազմակերպութիւն է։ Հիմնադրուած է 1989 թուականին նոյեմբեր 7-ին, Լոս Անջելսի մէջ՝ ամերիկահայ հասարակական գործիչ Հարութ Սասանյանի նախաձեռնութեամբ եւ ԱՄՆ-ի մէջ գործող յոթ խոշոր հայկական կազմակերպութիւններու՝ Ամերիկ ...

                                               

Կիլիկիոյ Տարազներ

Կիլիկիոյ տարազ, հայկական ազգային հագուստի տարատեսակ մը, որ կառանձնանար զարդաձեւերու, գունային համադրութեան եւ ամբողջ յօրիւնուածքի իր ռիթմիկ ու ոճական նկարագրով։ Կիլիկիոյ երկու սեռի զգեստաձեւերը 19-դարու սկիզբը ձեւաւորուած էին Հայկական լեռնաշխարհէ ...

                                               

Տաթեւեր

Տաթեւեր կամ Տաթեւի Թեւեր, աշխարհի ամենաերկար յետադարձ ճոպանուղին։ 2010 թուականի Հոկտեմբեր 16-ին գործարկուած է աշխարհի ամենաերկար յետադարձ ճոպանուղին` անցնելով Որոտանի կիրճի վրայով եւ հնարաւորութիւն ընձեռելով Հալիձորէն Տաթեւի միջնադարեան վանական հ ...

                                               

Հռոմէական Դիցաբանութիւն

Հռոմէական դիցաբանութիւնը մաս կը կազմէ Հռոմի աւանդական պատմութիւններուն, որոնք կը վերաբերին հին Հռոմի առասպելական ծագումին եւ կրօնական դրութեան, ինչպէս ներկայացուած է Հռոմէացիներու գրականութեան եւ տեսողական արուեստի մէջ։ Հռոմէացիները ընդհանրապէս ա ...