Back

ⓘ Չինարճըգ




                                     

ⓘ Չինարճըգ

Չինարճըգ, Քեսապ աւանի գիւղերէն։ Գիւղը կը գտնուին անտառապատ լանջերու կողին. կազմուած է 2 թաղերէ՝ Աղբիւրին թաղը եւ Գաթապեաններուն թաղը ։ Չինարճըգ իր անունը կը պարտի հսկայ սօսի ծառին որ աղբիւրին մօտ տնկուած էր 1880-ական թուականներուն։

                                     

1. Հակիրճ պատմութիւն

Գիւղը կը գտնուի Քեսապ աւանէն 3 քմ. հարաւ։ 19րդ դարու սկիզբը գիւղը եղած էր Քեսապի բնակիչներուն կալուածը ուր միայն ամրան ամիսներուն գիւղացիք կը մնային։ Ժամանակ մը ետք, ուրիշ բնակիչներ կուգան նաեւ մօտակայ գիւղերէն եւ կը հասատատուին Չինարճըգ։

1865-ին Անտոնեան Վարդապետի համաձայն հոն կապրէին 40 ընտանիք։ 1911-ի մարդահամարի համաձայն գիւղի բնակչութիւնը կը հասներ 176 անձի այսինքն 38 տուն։

1915-ին տարագրութենէ առաջ գիւղը ուներ 210 բնակիչ։ Տարագրութեան ատեն կը զոհուին մօտաւորապէս բնակչութեան երկու-երրորդը։ 1920-ին գիւղ կը վերադառնան միայն 77 անձ, 31 այլ գիւղացիներ մնալով շրջանէն դուրս Հալէպ, Պէյրութ։

1947-ին հայրենիք կը ներգաղթեն 119 անձ, եթէ նկատի առնենք 1955-ի գիւղի բնակչութեան թիւ որ 68 անձ կը համարուի, ուրեմն գիւղի բնակչութեան մօտ երկու երրորդը գաղթած է Հայաստան։

1993-ի տուեալներով գիւղը ուներ 71 անձ հայ բնակիչ կամ 18 տուն։ Կան նաեւ ալեւի ընտանիքներ որ ունին իրենձ տուներն ու կալուածները։

                                     

2. Բնորոշիչ Կառոյցներ

Գիւղին գլխաւոր կառոյցներն են՝

  • Ունեցած է երկու դպրոց՝ Ազգային 1910-1943 եւ լատինաց 1904-1946։
  • Աղբիւրը իր սօսի ծառով եւ 1920-ական թուականերէ գործող Ճուրեան սրճարանով։

Սօսի ծառին տակ գիւղացիներուն հետ հանդիպումեր ունեցած են Նիկոլ Աղբալեանը, Համազասպը, Ռուբէնը եւ Սօսէ Մայրիկը։

                                     

3. Մատենագիտութիւն

  • Հայկական Սովետական Հանրագիտարան - Հատոր 4, 7, 12 - Երեւան 1974-1986
  • Պէյրութի Քեսապի Ուսումնասիրաց Միութիւն - Ալպոմ Քեսապի եւ շրջակայից- Պէյրութ, 1955
  • Լոս Անճըլեսի Քեսապի Ուսումնասիրաց Միութիւն - Կայքէջ www.keaofla.com
  • Սուրիական մարադահամար՝
  • Յակոբ Չոլաքեան, "Քեսապ", Գ. հատոր, Հալէպ, 2004
  • Լոս Անճըլէսի Քեսապի Ուսումնասիրաց Միութիւն - տարեկան գրքոյկ 25 թիւ՝1991-2015
  • Յակոբ Չոլաքեան, "Քեսապի երեք օրերը", Երեւան, 2014
  • Լոս Անճըլեսի Քեսապի Ուսումնասիրաց Միութիւն - Քեսապն ու քեսապցին - Լոս Անճըլես 2011
  • Յակոբ Չոլաքեան, "Քեսապ", Ա. հատոր, Հալէպ, 1995