Back

ⓘ Բնական գիտութիւններ




                                               

Նուպարեան Ազգային Վարժարան (Եգիպտոս)

Նուպարեան ազգային վարժարան, ամենօրեայ վարժարան։ Հիմնուած է 1925 թուականին, Գահիրէի Հելիոպոլիս արուարձանի մէջ, ազգային բարերար Պողոս Նուպար փաշայի նուիրատուութեամբ։ Կը կոչուի անոր անունով։ Ունի մանկապարտէզի, նախակրթարանի եւ բարձրագոյն նախակրթարանի բաժիններ։ Նպատակն է սաներու նախապատրաստումը բարձրագոյն դպրոց ընդունուելու համար։ Կը դասաւանդուին հայոց լեզու եւ գրականութիւն, հայոց պատմութիւն, մատենագիտութիւն, ֆրանսերէն, անգլերէն, արաբերէն, կրօնի պատմութիւն, բնական գիտութիւններ, արուեստի առարկաներ։ Վարժարանը 1926 թուականին ունեցած է 138, 1937 թուականին՝ 247, 1949 թուականին՝ 313, 1996 թուականին՝ ...

                                               

Պէզճեան Մայր Վարժարան

Պէզճեան մայր վարժարան, մինչեւ 1830 թուականը՝ Գում գափուի մայր վարժարան, միջնակարգ դպրոց, հիմնած է Յովհաննէս Կոլոտ Բաղիշեցի պատրիարքը 1715 թուականին՝ Կ. Պոլսոյ Սկիւտար թաղամասին մէջ։ Մինչեւ 1741 թուականը կոչուած է Ընծայարան։ Նպատակն էր պատրաստել եկեղեցւոյ սպասաւորներ, ուսուցիչներ։ Ունեցած է բարձրագոյնի ծրագիր, կրօնին ու հայագիտական առարկաներուն զուգընթաց դասաւանդուած են "Յոթ ազատ արուեստներ",յունարէն, լատիներէն։ Վարժարանին մէջ թարգմանուած է գիտական, փիլիսոփայական, աստուածաբանական գրականութիւն։ Աստուածաբանական առարկաներէն բացի, աշակերտները սոուած են հայոց լեզու, հայ ժողովուրդի պատմութիւն, բա ...

                                               

Սանասարեան Վարժարան

Սանասարեան Վարժարանը, հիմնադրուած է 8 Մարտ 1882 թուականին Կարինի մէջ, Մկրտիչ Սանասարեանի միջոցներով և Կարապետ Եզեանի ջանքերով։ Յաչս կառավարութեան վարժարանին օրինական պատասխանատու եւ վերատեսուչ ճանչցուած է Պոլսոյ Հայոց Պատրիարքը: Մինչեւ 1892 վերին հսկողութիւնը կը վարէ հիմնադիրը: Սանասարեան վարժարանը գերմանացիներու միջնակարգ վարժարաններու հաւասար աստիճան ունէր, իննամեայ ընթացքով: Կարնոյ մէջ վարժարանին վրայ կը հսկէր ուսումնական խորհուրդ մը, որ կը բաղկանար Մաղաքիա Օրմանեան վարդապետէ, Գէորգ Աբուլեանէ, Յովսէփ Մատաթեանէ եւ Սարգիս Սողիկեանէ, որոնք կը վարէին ներքին տեսչութեան պաշտօնը հաւաքական պատա ...

                                               

Լունտի Համալսարան

Լունտի համալսարան ՝ Եւրոպայի հնագոյն, խոշորագոյն եւ համբաւաւոր համալսարաններէն մեկն է, կայուն դասակարգում ունի աշխարհի լաւագոյն 100 համալսարաններուն մէջ: Համալսարանը Շուէտի Լունտ քաղաքին մէջ է եւ յայտնի է տակաւին 1425 թուականէն: Մօտաւորապէս 42 000 ուսանողներ կրթութիւն կը ստանան 276 կրթական ծրագրերով: Շուրջ հինգ հարիւր դասընթացքներ կը կատարուեն անգլերէնով նպաստելով միջազգային փոխանակումով ուսանողներուն: Համալսարանը կառաջարկէ Շուէտի մէջ ամէնապահանջուած քսան ծրագիրէն ինը: Միջազգային շուկայեաբանութեան International Marketing ծրագիրն ամէնագրաւիչն է տարեկան համարեայ հազար պատրաստումով:

                                               

Դիլիջանի Միջազգային Դպրոց

Դիլիջանի միջազգային դպրոց, միջազգային համագործակցութեամբ անգլիական միջին դպրոց մը, Cambridge IGCSE* եւ IB Diploma* ուսումնական ծրագիրներով, Արեւմուտքի եւ Արեւելքի սահմանագիծին՝ Դիլիջանի մէջ, Հայաստան։ Երեւանէն եւ Թիֆլիսէն մէկ ու կէս ժամուան հեռաւորութեան վրայ, տարածութիւնը աւելի քան 88 հեքթար հողատարածք է։

                                               

Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարան

Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարան,: Այդ անձնական, աշխարհիկ եւ անկախ համալսարան մըն է Պէյրութ, Լիբանանի մէջ։ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանի վկայականները պաշտօնապէս արձանագրուած են Նիւ Եորքի պետական համալսարանի արտօնագրութեան մարմնին կողմէ: Ըստ 2018 թուականի հաշիւներու, Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանը կը գրաւէ երկրորդ դիրքը Արաբական շրջանին մէջ, իսկ 235-րդ դիրքը համաշխարհային համալսարաններու ցանկին մէջ: Համալսարանը կը կառավարուի անձնական եւ ինքնավար վարչական խորհուրդի կողմէ եւ կապահովէ բոլոր աստիճաններու վկայականները, պսակաւորի, մագիստրոսի եւ բժշկական տիտղոսները: Միաժամանակ կաշխատի տարբեր համալսա ...

                                               

Հայկազեան-Թամարեան Ազգային Դպրոց

Հայկազեան-Թամարեան Ազգային Դպրոց,։ Հիմնուած է 1875 թուականին, Թաւրիզի Լիլիաւա թաղամասին մէջ՝ "Հայկազեան" եւ "Սեւան" առեւտրական ընկերութիւններուն կողմէն։ 1879 թուականին այստեղ հիմնուած են նաեւ օրիորդաց դպրոց։ 1895 թուականին այդ դպրոցները տեղափոխուած են Թումանեանց եղբայրներու կառուցած նոր եռայարկ շէնքը, որ կոչուած է անոնց վաղամեռիկ քրոջ՝ Թամարի անունով։ Այդ թուականէն սկսեալ կոչուած է Հայկազեան-Թամարեան։ 20-րդ դարու սկզբը Իրանի միակ միջնակարգ ուսումնական հաստատութիւնն էր։ 1936 թուականին փակուած է, վերաբացուած է միայն 1956-1957 ուսումնական տարեշրջանին։ Այդ թուականէն սկսեալ՝ Թաւրիզի ազգային դպր ...

                                               

Գէորգ Աբուլեան

Ծնած Թիֆլիս 1865-ին, արեւտրականի զաւակ։ Ծնողքը կուզէ զինքը արհեստի տալ, սակայն եօթը տարեկան Գ. Աբուլեանը կը հակառակի այդ ծրագրին եւ կը պատրաստուի յաճախել Ներսիսեան դպրոցի ընթացքը անոր կեանքը կը լեցնէ յաջողութեամբ եւ պատճառ կը դառնայ ուսուցչութեան։

                                               

Ուփսալա Համալսարանի Անձերու Ցանկ

Ստորեւ բերուած է Ուփսալա համալսարանին հետ կապ ունեցած նշանաւոր անձերու ցանկը: Մեքենագէտ եւ գիւտարար Քրիսթոֆըր Փոլհեմ Christopher Polhem 1661–1751 Նոպէլեան Մրցանակ ստացած բնագէտներ՝ Թուաբանագէտ Եոսթա Միթթակ-Լեֆլեր Gösta Mittag-Leffler 1846–1927 Քայ Սիկպահն Kai Siegbahn 1918-2007, արժանացած է Նոպէլեան Մրցանակ-ի 1981-ին, Մաննէ Սիկպանի որդին է Հաննես Ալփվէն Hannes Alfvén 1908-1995, արժանացած է Նոպէլեան Մրցանակ-ի 1970-ին Մաննէ Սիկպահն Manne Siegbahn 1886-1978, արժանացած է Նոպէլեան Մրցանակ-ի 1924-ին Բնագէտ Ռոլֆ Մաքսիմիլիան Սիվըրթ Rolf Maximilian Sievert 1896-1966, որուն անունով է Սիվըրթ միաւորը ...

                                               

Անաթոլիա Գոլէճ

Անաթոլիա Գոլէճ, հիմնուած է 1864-ին Մարզուանի մէջ: Օսմանեան տարածքին բողոքական առաքելութիւն կատարող Ամերիկացիներու գործունէութեան արդիւնքն է Մարզուանի Անաթոլիա Գոլէճը: Մարզուանի մէջ այս գործունէութիւնը կը սկսի 1851 թուականին: Այդ շրջանին Մարզուանի մէջ մօտաւորապէս 15.000 հայ կը բնակէր: Պէպէքի Աստուածաբանական Դպրոցը եւ Խասգիւղի Աղջկանց Վարժարանը, աշխարհիկ ազդեցութենէն որպէսզի հեռու մնան, կորոշուի աւելի գոց տեղ մը փոխադրել ու յարմար կը գտնուի Մարզուանը: Անաթոլիա Գոլէճին արմատները կը հասնին մինչեւ 1864 թուականը, երբ ան աստուածաբանական կեդրոն մըն էր եւ նպատակ ունէր կրթելու ծայրամասերէն եկած ապագ ...

                                               

Քիմիագիտութիւն

Քիմիագիտութիւնը կամ տարրաբանութիւնը, ճշգրիտ գիտութիւն է, որ կուսումնասիրէ նիւթերու յատկութիւններու, կառուցուածքի, բաղադրութեան, անոնց փոխարկումներու, ուղեկից երեւոյթներու, փոխարկումներու ժամանակ յառաջացած նիւթերու յատկութիւններու մասին։ Անիկա ժամանակակից բնագիտութեան կարեւորագոյն եւ ընդարձակ բաժիններէն մէկն է, որ կընդգրկէ օրէնքներու, սկզբունքներու, ինչպէս նաեւ տեսական պատկերացումներու համակարգ մը, որ կը նկարագրէ նիւթերու փոխարկումները եւ կու տայ անոնց բացատրութիւնը։ Եւ վերջապէս քիմիագիտութիւնը գիտութիւն է քիմիական տարրերու, անոնց միացումներուն, ինչպէս նաեւ այն օրինաչափութիւններու մասին, որ ...

                                               

Նազարէթ Տաղաւարեան

Ծնած է 1862 թուականի Դեկտեմբեր 25-ին, Սեբաստիա քաղաքին մէջ, արհեստաւորի ընտանիքէ ներս։ 1869-1878 թուականներուն ուսանած է Կոստանդնուպոլսոյ Սկիւտար թաղամասի Ամենափրկչեան եւ Կալաթա թաղամասի ազգային վարժարաններուն մէջ։ 1878-1879 թուականներուն ուսանած է Փարիզի գործնական երկրագործութեան վարժարանին մէջ։ 1879-1881 թուականներու ուսանած է Ֆրանսայի երկրագործական բարձրագոյն ուսումնարանին մէջ եւ երկրագործութեան գիւղատնտես-ինժեների կոչում ստացած է։ 1881-1883 թուականներուն, յաճախած է նաեւ Ծառաբուծական եւ Այգեբանական վարժարաններ։ 1883 թուականին վերադարձած է Կոստանդնուպոլիս եւ աշխատանքի անցած երկրագործութե ...